درباره دكتر عطالله اميدوار، معمار، شهر ساز، نقاش و موسيقيدان:‏

معماری که نقش امید بر چهره شهر می‌نوزاد

تاریخ انتشار : ۰۱ خرداد ماه ۱۳۹۲

در ميان معماران معاصر ما، دكتر «عطاالله اميدوار» است كه هنرش را به معماري و معماري را به هنرش تعميم داده و تأييد آن را هم به هر حال از خيل هنرمندان گرفته است. اميدوار، ادعاي خاصي در هنر و معماري ندارد و ادعاي اصلي اش در بي ادعايي است. براي نمونه وقتي نظر او را درباره اوضاع شهرسازي ايران ميپرسي، با همان طنز هميشه اش كه حالا بخشي از جهان بيني او را تشكيل مي دهد، پاسخ مي دهد كه : « در شهر سازي كار معمار و شهرساز نيست، بلكه سردار فاتح مي خواهد

در همين حرف معمار معاصر ما هزاران حرف ديگر هست كه مجال گشودن آن اينجا و اين صفحه نيست. او در اين انگارش طنز به همه آن تشتتي كه معماري و شهرسازي ما، فارغ از برخي محروميت ها و محدوديت هاي نوعي، نتوانسته سامان بدهد اشاره مي كند.

اميدوار كه او را به حق و به انصاف مي توان يكي از معماران هنرمند اين ديار ناميد و سراغ گرفت، اگرچه در معماري نيز ردپاي خودش را گذاشته و به اصطلاح آيه برادري خود را خوانده است، اما در هنرهاي ديگر نيز دستي دارد، اين دست داشتن البته حالا تا جايي پيش رفته كه انكار او را مشكل مي كند. پايه و مايه همه اين هنرورزي ها هم همان نظريه معروف هنرمند است كه از معماري سنتي و كلاسيك ايران مي آيد و در چشم انداز معاصر مي نشيند.

اين نظريه كه گويا موضوع پايان نامه دكتراي اميدوار در فرانسه نيز بوده و تأييد خود را از بسياري بزرگان معماري كشورمان گرفته، همان طرح و تئوري «نقش غلط در معماري ايران» است. طبق اين نظريه در همه چيز هايي كه ما به ظاهر نظمي مي بينيم، هنوز درجه اي از بي نظمي وجود دارد. اميدوار بنا به اين نظريه گسترده تاكنون تابلوهاي زيادي خلق كرده، كه نمود و بازنمود آن را در آفرينه هاي معماري اش نيز مي بينيم، اما اين هنرمند معاصر زندگي پر فراز و نشيبي هم داشته، كه صورت بندي آن در چند سطر و در يك متن كوتاه كمي مشكل مي نمايد.

با اين همه وي سال ها پيش تحصيلات ابتدايي خود را در زادگاهش (بافت) و تحصيلات دوره متوسطه را در كرمان و مدرسه دارالفنون تهران گذراند و به پايان رساند. اين تحصيلات مقدمه اي مي شود تا در سال ۱۳۴۵ سر از دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران در بياورد. جايي كه چند سال بعد و در سال ۱۳۵۱ با درجه ممتاز از آن فارغ التحصيل مي شود.

رساله اين دوره را كه موضوعي مربوط به هنردارد، اميدوار، زير نظر پروفسور «محسن هشترودي» و پروفسور «منصور فلامكي» مي گذراند. پايان دانش آموزي در دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران مقارن با يك اتفاق جالب ديگر در زندگي اوست و آن آشنايي با دكتر «احمد فردي» است كه به واسطه معرفي دكتر «پرويز ضياء شهابي» صورت مي گيرد و افق تازه اي را پيش رويش مي گستراند.

    يك بخش از زندگي هنري اميدوار نيز در مؤانست و مجالست با ساز و آواز و نغمه و نوا مي گذرد، به طوري كه براي پي بردن به اين استعداد دروني بايد به دوران كودكي هنرمند بازگشت. يعني درست همان جايي كه همه چيز در حنجره او خلاصه مي شود، آن قدر كه موجب به دست آوردن مقام نخست آواز در دبيرستان هاي كشور است. اين استعداد كه در جايي خود را به شكل اذان و الله اكبر در دستگاه همايون نشان مي دهد، در جاي ديگري مجوز ورود هنرمند به جرگه حرفه اي و هنري اهل موسيقي مي شود و در نهايت با اكثريت آرا و تأييد استاد مشير همايون شهرداد، مجوز فعاليت در برنامه گل ها را مي گيرد، كه متأسفانه به دليل گرفتاري هاي شركت در كنكور، در همان حد و حدود مي ماند و در آينده‌اي نه چندان دور منجر به فعاليتي ديگر در عرصه موسيقي مي شود. اميدوار زندگي موسيقايي خود را- كه در نقاشي ها و معماري هايش نيز به چشم مي خورد- در نهايت مديون شاگردي دو تن از استادان طراز اول موسيقي ايران مي داند.

  

 او در سال ۱۳۵۲ با استاد «حاج سعيد ميرزا هرمزي» آشنا شد و براي آموزش تار و سه تار، زانوي شاگردي اين استاد مسلم موسيقي را به زمين زد. قطعاتي به جا مانده از آن دوران كه ساز هرمزي و صداي اميدوار را طنين انداز مي‌كند، يادآور و يادگار آن رابطه پرشور و شيرين است. در اين هنگام از استاد «سليمان خان امير قاسمي» نيز نبايد گذشت كه فنون آواز را به هنرمند معاصر ما مي آموزد.

آنقدر كه اميدوار، به گفته خود استاد، انگاره صداي او را دريافت مي كند و با خود به روزگار ما مي آورد.

عطاالله اميدوار كه همواره شخصيتي جست و جوگر و پيگير و با پشتكار از خود نشان داده است، براي آنكه حرف هايي نيز يكسر از جنس زمانه اش بزند به ساخت فيلم هاي كوتاه نيز مبادرت مي ورزد. فيلم هايي كه نمونه هايي از آن در سينما تك موزه هنرهاي معاصر تهران، خانه هنرمندان و ... به نمايش در مي آيد. شايد ردپايي از اين موفقيت هاي اميدوار را بتوان در انگارش ديگران نسبت به او يافت و ديد به طوري كه «عباس كيارستمي» فيلمساز مطرح كشورمان آثار سينمايي اميدوار را به روز مي داند و معتقد است: «آنهايي كه آثار اميدوار را نمي خواهند بفهمند درست همچون كساني هستند كه در گذشته صنعت چاپ را نمي فهميدند».

در همين مورد «نصرت الله كريمي» كارگردان با سابقه سينماي ايران نيز چنين اظهار نظر مي كند: «اميدوار را نزديك به چهل سال است كه مي شناسم. به نظر من او غير از معمار و شهر ساز بودن يك موسيقيدان تواناي اصيل ايراني و يك نقاش است. او در عكاسي و سينما نيز نوآور و خلاق و به مرتبه ساختار شكني دست يافته است و به مفهوم عميق كلمه يك عارف است كه دل و زبانش يكي مينمايد

اين تأييد را اميدوار در عرصه هاي ديگري نيز به نوبه خود دريافت كرده است كه اگر بخواهيم فقط به برخي از آنها اشاره كنيم، مثنوي هفتاد من كاغذ مي شود، اما براي آنكه رابطه اين خلاقيت فراگير هنرمند را اينجا و در ارتباط با معماري او نيز دريابيم و بازگو كنيم، كافي است كه به اظهار تعجب دكتر «داراب ديبا» از پركاري اميدوار و آنگاه جهاني بودن آثار وي، ارتباط عجيب آثار اميدوار با موسيقي ايراني و پيش رفتن تا خود موسيقي در نظر دكتر «منصور فلامكي»، بديع بودن و با شكوه بودن و متبرك بودن آثار اميدوار در نظر دكتر «هوشنگ امير اردلان» و عالي بودن و بكر بودن خلاقيت اميدوار در نگاه پروفسور «پرويز مؤيد عهد» اشاره كنيم. اين اقبال چشمگير نسبت به دستاوردهاي هنري اميدوار فقط به مرزهاي داخلي و تعريف و تمجيد كسان ديگري چون دكتر «سياوش صبا» (استاد هنر دانشگاه هاي آمريكا)، دكتر «پرويز تناولي» (پدر مجسمه سازي نوين ايران)، «عبدالعزيز فرمانفرماييان» (پدر مهندسي مشاور در ايران)، دكتر «محمدامين مير فندرسكي»، دكتر «هوشنگ كاووسي»، استاد «داوود گنجه اي» و ... نمي شود و در ادامه به تحسين هنرمندان و هنرشناسان خارجي نيز مي رسد، تا آنجا كه «دراگو» نقاش و آرشيتكت ايتاليايي آثار او را به روز و مناسب هزاره سوم مي شمارد، «اسكيپين اوزا» مجسمه ساز سوئدي، آفرينه هاي او را فوق تصور مي داند، و كساني مانند پروفسور «بمون» استاد برجسته بوزارو دانشكده معماري گراند پاله و تولبياك كارهاي دكتر اميدوار را آثاري ايراني مي دانند كه بايد در جهان مطرح و باز نموده شوند.

« در شهر سازي كار معمار و شهرساز نيست، بلكه سردار فاتح مي خواهد!»‏

در زمينه معماري مركز همايش هاي بين المللي صدا و سيما از كارهاي معروف اميدوار به حساب مي آيد، كه محل كار سفير امارات متحده عربي در تهران، پاويون تشريفاتي مقبره بنيانگذار فقيد انقلاب اسلامي، طراحي سالن هاي مؤسسه مطالعات بهره وري و منابع انساني را مي توان به آن افزود. او همچنين در مسابقات معماري بسياري نيز شركت داشته كه از بين آنها مي توان به توسعه حرم امامرضا(ع)، موزه بزرگ مصر و ... اشاره كرد. در مورد گسترش حرم حضرت امام(ع) اميدوار اعتقاد دارد كه از طرح ارائه شده او گرته برداري هاي آشكاري شده است. اين مشابهت هندسي و اين كپي برداري آشكار را پروفسور «مؤيد عهد» معمار مصلاي تهران نيز در نامه اي متذكر مي شود و در پايان نامه تحسين و تمجيد هايي را نثار هنرمند معاصر و متعهد و ايراني ما مي كند.

بخش ديگري از دستاوردهاي هنري دكتر اميدوار را نيز مي توان در نقاشي هاي او جست وجو كرد. كارهايي كه از سال ۲۰۰۰ آغاز شده و با همراهي موسيقي و به شكل ديجيتال گسترش يافته است. «نقاشي هاي ديجيتالي» اميدوار كه گاه با اسماء متبركه نيز آميخته مي شود، يك خاصيت منحصربه فرد دارد و آن اين كه در لحظه و در همه دنيا قابل رؤيت و بازديد است. او از اين نقاشي ها در طراحي پارچه و فرش و ... نيز بهره برداري كرده و تاكنون نمايشگاه هاي زيادي در ايران و پاريس برپا كرده است.

و اما بالاخره دكتر اميدوار هنرمندي نيست كه بتوان او را متعين و مشخص به يك قالب كرد. انرژي خاصي در درون اين هنرمند هست، كه هر از گاهي و در هر دوره اي يك جور خود را نشان مي دهد. نكته جالب در اين بين سيلان لاينقطع همان انرژي است كه هرگز قطع نمي گردد و از كاري به كار ديگر همچنان خود را به گونه اي جلوه گر مي كند. نكته جالب ديگر در شخصيت اين هنرمند معمار، صميميت و سادگي پايان ناپذير اوست.

او در پاريس تحصيل كرده و درجه دكتراي معماري خود را از آنجا گرفته، ولي كوشش ها و درخشش هاي هميشگي وي هرگز جايي به حرف ها، حس ها و برخوردهاي ديگري نداده است. خط خوش، صداي گيراي آوازي، زخمه هاي دلنشين سازي، آرايه هاي مدرن نقاشيايي، آفرينه هاي مشخص معماري، فيلم هاي كوتاه و ديدني و عكس هاي به ياد ماندني هر يك در جاي خود، اگر چه نمايانگر بخشي از شخصيت اميدوار هستند، شايد اگر يك جا جمع مي شدند، جهاني شدن او را ، صرف نظر از جهاني بودن برخي از آثارش، تضمين مي كردند.

 

درباره دكتر عطالله اميدوار، معمار، شهر ساز، نقاش و موسيقيدان:‏

  •     - متولد ۱۳۲۵ بافت كرمان
  •     - فارغ التحصيل دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران، ۱۳۵۱
  •     - فارغ التحصيل دانشكده معماري بوزار از فرانسه با درجه دكترا
  •     - دريافت مجوز خواندن در برنامه گل ها، ۱۳۴۳
  •     - شاگرد سعيد ميرزا هرمزي در سه تار و تار، ۱۳۵۲
  •     - شاگرد سليمان خان امير قاسمي در آواز، ۱۳۵۲
  •     - برگزاري نمايشگاه هاي هنري در ايران و فرانسه
  •     - صاحب تئوري نقش غلط در هنر ايران
  •     - طراحي و اجراي آثاري چون سالن همايش هاي بين المللي صدا و سيما، محل كار سفير امارات متحده عربي در تهران و ...
  •     - ساخت فيلم هاي كوتاه و نمايش آنها در سينما تك، موزه هنرهاي معاصر تهران و خانه هنرمندان
  •     - برگزاري نمايشگاه هاي عكس
  •     - شركت در مسابقات مختلف معماري داخلي و خارجي
  •     - همكاري با نشريات تخصصي معماري و شركت در كنگره ها و سمينارهاي معماري و ايراد سخنراني و...



اخبار مرتبط:
درباره دکتر هاشم رجب‌زاده استاد زبان و ادب فارسی در دانشگاه مطالعات خارجی اوساکا
درباره دکتر هادی عالم زاده
درباره دکتر پرویز صانعی؛ حقوقدار و محقق




مراکز‌علمی
  دانشگاه‌های داخلی
  دانشگاه‌های خارجی
  موسسه‌های آموزشی
  انجمن‌های علمی
کافه‌ارشد
  پاتوق
  سبک زندگی
  برنامه‌ریزی
  خاطره‌بازی
اخبار
  دانشگاه‌ها
  آموزش عالی
  انجمن‌ها
  آزمون‌ها
  همایش‌ها
  رشته ها
  استان‌ها
  خارجی
دسترسی‌ها
  رادیو دانشجو
  فرصت‌های تحصیلی
  فرصت‌های شغلی
  کتاب‌ها
  جزوه‌ها
  گالری
حامیان طلایی دانشجو آنلاین
کلیه حقوق معنوی و مادی این سایت متعلق به نیوساد می باشد و هرگونه بهره برداری - محتوایی یا بصری - با ذکر منبع بلامانع است
Powered by HamrahSamaneh CO.